وتوی متقابل آمریکا و روسیه و پایان مأموریت سازمان ملل در صحرای غربی

مأموریت صلح‌بانی سازمان ملل متحد در صحرای غربی قرار بود روز شنبه پایان یابد، پس از آنکه ایالات متحده و روسیه قطعنامه‌های رقیب یکدیگر را برای تمدید مأموریتی که 35 سال ادامه داشته وتو کردند، و سازمان ملل روند کاهش این نیرو را آغاز کرد.

مینورسو در سال 1991 برای نظارت بر آتش‌بس و طرح حل‌وفصل میان مراکش و جبهه پولیساریوی طرفدار استقلال تشکیل شد؛ دو طرفی که 50 سال است بر سر کنترل این سرزمین اختلاف دارند. بر اساس آمار وب‌سایت این مأموریت که RFI به آن استناد کرده، شمار کارکنان غیرنظامی و نظامی آن تا ژوئن 359 نفر بود.

طرح آمریکا که روز جمعه ارائه شد، مأموریت را تا 30 آوریل 2027 تمدید می‌کرد، طرح خودمختاری مراکش را در مرکز تلاش‌ها برای حل این مناقشه قرار می‌داد و بخش نظامی را کاهش می‌داد. این طرح همچنین نام نیرو را به مینوسو تغییر می‌داد و حرف «R» را که مخفف رفراندوم است حذف می‌کرد. به گزارش RFI، 11 عضو از 15 عضو شورای امنیت به آن رأی مثبت دادند و 3 عضو رأی ممتنع دادند که چین و پاکستان از جمله آن‌ها بودند.

واسیلی نبنزیا، سفیر روسیه، گفت شورای امنیت «نمی‌تواند به‌طور خودکار مسائل مربوط به حاکمیت را از پیش تعیین کند» و مسکو «مجبور شد» رویکردی یک‌جانبه را مسدود کند. روسیه پیشنهاد کرد مأموریت با همان شرایط موجود تمدید شود. آمریکا آن متن را وتو کرد و کشورهایی که از قطعنامه آمریکایی حمایت کرده بودند رأی ممتنع دادند.

مایک والتز، سفیر آمریکا، گفت برخی اعضای شورا از حق وتوی خود استفاده کرده‌اند تا «حرف R» را برای رفراندومی حفظ کنند که سازمان ملل «حتی ده‌ها سال است برای برگزاری آن آماده نمی‌شود». نماینده فرانسه، ژروم بونافون، «کارشکنی روسیه» را محکوم کرد.

دفتر سلطنتی مراکش از تمدید نشدن مأموریت استقبال کرد و اعلام کرد این امر «باید نشانه پایان دخالت شورای امنیت» و خروج این موضوع از دستور کار آن باشد. عمار بن‌جامع، سفیر الجزایر، از روسیه «و همه کشورهایی که تصمیم گرفتند با چنین بی‌عدالتی آشکاری همراه نشوند» تشکر کرد و گفت الجزیره همچنان برای «راه‌حلی که حق مردم صحرا برای تعیین سرنوشت را تضمین کند» تلاش خواهد کرد. سیدی عمر، نماینده جبهه پولیساریو در نیویورک، از رد متن آمریکایی ابراز «رضایت» کرد.

صحرای غربی که تا سال 1975 مستعمره اسپانیا بود، سرشار از ذخایر معدنی است، عمدتاً در کنترل مراکش قرار دارد و سازمان ملل آن را سرزمینی غیرخودمختار طبقه‌بندی می‌کند. مراکش بر آن ادعای حاکمیت دارد؛ جبهه پولیساریو که الجزایر از آن حمایت می‌کند و نماینده مردم بومی صحراست، خواهان جمهوری مستقل صحراست.

سال گذشته شورای امنیت به رهبری آمریکا طرح خودمختاری مراکش را «قابل اجراترین» راه‌حل توصیف کرد، با وجود مخالفت الجزایر. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، روز یکشنبه گفت این سازمان همچنان به «راه‌حل سیاسی عادلانه، پایدار و مورد پذیرش دو طرف که حق تعیین سرنوشت مردم صحرای غربی را پیش‌بینی کند» متعهد است و آماده است به حمایت از تلاش‌های صلح ادامه دهد.